Streç film temelleri

Palet streç filmle nasıl sarılır?

Hazırlayan Öncümak Mühendislik Ekibi3 dk okuma

Palet streç filmle nasıl sarılır?

Kısaca

Filmi pa­lete tut­tu­run, yükü pa­lete ki­lit­le­mek için ta­banı bir­kaç tur sarın, eşit bin­dir­meyle sar­mal şe­kilde yu­karı çıkın ve üstü ek tur­larla bi­ti­rin. Tutma kuv­veti (holding force) fil­min ger­gin­li­ğin­den ve kat­man sa­yı­sın­dan gelir; bu yüz­den doğru tur sa­yısı yüke bağ­lı­dır. Ka­ra­yo­luyla ta­şı­nan yük­lerde ma­ki­neyle sarım, elle sa­rıma göre çok daha fazla tutma kuv­veti sağ­lar.

Tüm konular
Bilgi MerkeziSözlük
İçindekiler

Baş­la­ma­dan önce

  • Kare bir yük oluş­tu­run: Ürün­leri palet ke­nar­ları içinde, düz­gün ve taş­ma­dan dizin.
  • Kes­kin ke­nar­ları ko­ru­yun: Sert kö­şe­le­rin filmi ke­se­ceği yer­lerde köşe ko­ru­yucu (corner board) kul­la­nın.
  • Doğru filmi seçin: Bkz. streç film ka­lın­lığı ve el tipi ve ma­kine tipi streç film.
  • Filmi oda sı­cak­lı­ğında kul­la­nın: Soğuk film daha az uzar ve daha az ya­pı­şır.

Elle sarım, adım adım

  1. Filmi tut­tu­run: Film ucunu palet tah­ta­la­rı­nın ara­sına sı­kış­tı­rın veya bir köşe ta­ko­zuna bağ­la­yın, sonra ger­di­rin.
  2. Yükü pa­lete ki­lit­le­yin: Ta­banı bir­kaç tur sarın; pa­le­tin üst kıs­mını ve yükün alt ka­tını bir­likte ka­pa­tın. Yük­le­rin çoğu kay­maya bu­ra­dan baş­lar.
  3. Sar­mal şe­kilde yu­karı çıkın: Yükün et­ra­fında dö­ner­ken ru­loyu yu­karı ta­şı­yın; her turu film ge­niş­li­ği­nin yak­la­şık ya­rısı kadar bin­di­rin.
  4. Üstü sarın: En üst kata ek tur­lar atın. Fil­min al­tına konan bir üst örtü, tozu ve yağ­muru dı­şa­rıda tutar.
  5. Aşağı inin: Yükün üze­rin­den aşağı ikinci bir sar­mal, ge­re­ken yer­lere da­ya­nım katar.
  6. Bi­ti­rin: Filmi kesin ve ucunu sa­rılı kat­lara sı­kıca bas­tı­rın.

Ger­gin­liği tur bo­yunca ola­bil­di­ğince eşit tutun. Tek ta­raflı ya­pış­kan filmde ya­pı­şan yüz yüke bak­ma­lı­dır. Pre-streç film (pre-stretched film) çok daha az efor ister ve sa­rar­ken geri geri değil, ileri doğru yü­rü­ye­bi­lir­si­niz.

Ma­ki­neyle sarım

Palet sarma ma­ki­ne­sinde (pallet wrapper) yük bir döner tabla üze­rinde döner ya da bir kol veya halka yükün et­ra­fında ha­re­ket eder; film ara­bası da filmi ger­di­re­rek yüke sarar. Av­rupa Ko­mis­yonu'nun ka­ra­yolu ta­şı­ma­cı­lı­ğında yük gü­ven­liği reh­beri (2014), sa­rı­lan yükün ne kadar rijit ola­ca­ğını be­lir­le­yen ayar­ları sı­ra­lar: fil­min ne kadar ger­di­ril­diği, bin­dirme, yük yük­sek­liği bo­yunca tur sa­yısı, sarım hızı, fil­min ip gibi top­lan­ması (ro­ping, ço­ğun­lukla ta­banda) ve film türü. Bun­ları her yük türü için bir kez ayar­la­yın ve sabit tutun.

Kaç tur sa­rıl­malı?

Yükü bir arada tutan kuv­vet (containment force veya tutma kuvveti), film­deki ger­gin­lik­ten ve yük üze­rin­deki film kat­manı sa­yı­sın­dan gelir. Hafif ve düz­gün bir yük, ağır veya den­ge­siz bir yük­ten çok daha azına ih­ti­yaç duyar. 2025 ta­rihli bir la­bo­ra­tu­var ça­lış­ma­sında (Tkaczyk ve ark., Sensors) tutma kuv­veti, sarım sa­yı­sıyla doğ­ru­sal ola­rak arttı.

Tek bir doğru sayı yok­tur. Te­da­rik­çi­ni­zin veya ma­kine üre­ti­ci­si­nin öne­ri­siyle baş­la­yın, sonra ger­çek yük­leri kont­rol edin: Ta­şı­ma­dan sonra hâlâ kare ve sıkı mılar?

Elle sa­rı­mın sı­nır­ları

Elle sarım, ma­ki­ne­nin ulaş­tığı ger­gin­liğe ula­şa­maz ve sonuç sa­rana göre de­ği­şir. Av­rupa Ko­mis­yonu'nun reh­beri bu ko­nuda açık­tır:

  • stan­dart streç film, bir yükü ge­rek­tiği gibi rijit hâle ge­tir­mek için sarma ma­ki­ne­sine ih­ti­yaç duyar;
  • elle uy­gu­la­nan pre-streç film, film ile yük ara­sında ne­re­deyse hiç kuv­vet oluş­tur­maz. Ürün sü­tun­la­rı­nın çök­me­sini ön­le­ye­bi­lir, ancak kat­la­rın kay­ma­sını ön­le­mez; bu yüz­den bir yükü elle rijit hâle ge­tir­mek için tek ba­şına kul­la­nıl­ma­ma­lı­dır.

Aynı reh­ber, yük araca da­ya­na­rak sa­bit­len­di­ğinde, sa­rılı pa­let­le­rin her ha­re­ket yö­nünde 0,5 g iv­meye da­yan­ma­sını ister. Ka­ra­yo­luyla ta­şı­nan ağır veya den­ge­siz yük­lerde ma­ki­neyle sarım kul­la­nın, ge­rek­ti­ğinde çem­ber (strap) veya başka yük sa­bit­leme yön­tem­leri ek­le­yin.

Sık ya­pı­lan ha­ta­lar

  • Pa­leti sar­ma­mak: Yal­nızca pa­le­tin üstü sa­rı­lan bir yük pa­let­ten ka­ya­bi­lir.
  • Az bin­dirme: Tur­lar ara­sın­daki boş­luk­lar zayıf bant­lar bı­ra­kır.
  • Fazla gev­şek film: Gev­şek film­den ek kat­man­lar, tutma kuv­ve­tine çok az katkı sağ­lar.
  • Has­sas ürün­lerde fazla sıkı film: Ezil­miş ko­li­ler ve bü­kül­müş kö­şe­ler.
  • Ser­best kalan film ucu: Sal­la­nan uç bir yere ta­kı­lıp filmi aça­bi­lir.
Kaynaklar(5)
  1. Eu­ro­pean Com­mis­sion (2014). Eu­ro­pean Best Prac­tice Gu­i­de­li­nes on Cargo Se­cu­ring for Road Trans­port
  2. Tkaczyk, S., Ja­gelčák, J., Szpo­tański, M., Sędro­wicz, R. (2025). Pilot Study of Stretch Film for Se­cu­ring Pal­le­ti­zed Loads. Sen­sors 25(22), 6883.
  3. Lan­tech. Check your con­ta­in­ment force
  4. Po­li­film. FAQs about stretch films
  5. Ro­berge, D. (2018). Sto­ring shrink film and pac­ka­ging ma­te­ri­als. In­dust­rial Pac­ka­ging.

Aradığınızı bulamadınız mı?